Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Nh vậy, chi phí sản xuất là toàn bộ hao phí về lao động sống, lao động vật
hoá và các chi phí cần thiết khác mà doanh nghiệp phải chi ra trong quá trình sản
xuất trong một thời kỳ nhất định, biểu hiện bằng tiền.
2.2- Đối tợng hạch toán chi phí sản xuất:
- Chi phí sản xuất bao gồm nhiều loại với nội dung kinh tế, công dụng
khác nhau, phát sinh ở những địa điểm khác nhau.
- Việc xác định đối tợng hạch toán chi phí sản xuất trong các doanh
nghiệp sản xuất cần phải dựa trên những cơ bản sau.
+ Đặc điểm tổ chức sản xuất của doanh nghiệp.
+ Quy trình công nghệ kỹ thuật sản xuất sản phẩm.
+ Địa điểm phát sinh, mục đích công dụng của chi phí.
+ Yêu cầu và trình độ quản lý của doanh nghiệp.
Dựa vào những căn cứ trên đối tợng hạch toán chi phí sản xuất trong các
doanh nghiệp sản xuất có thể là:
* Từng phân xởng, bộ phận, tổ đội sản xuất hoặc toàn doanh nghiệp.
* Từng giai đoạn công nghệ hoặc toàn bộ quy trình công nghệ.
* Từng sản phẩm, từng đơn đặt hàng, hạng mục công trình
* Từng nhóm sản phẩm.
* Từng bộ phận sản phẩm.
* Từng bộ phận chi tiết sản phẩm
2.3- Phân loại chi phí sản xuất:
Chi phí sản xuất ở các doanh nghiệp bao gồm nhiều loại có nội dung kinh
tế khác nhau, mục đích và công dụng của chúng trong quá trình sản xuất cũng
khác nhau, để phục vụ cho công tác quản lý chi phí sản xuất và kế toán tập hợp
chi phí sản xuất, có thể tiến hành phân loại chi phí sản xuất theo các tiêu thức
khác nhau.
Cũng nh trong các doanh nghiệp nói chung chi phí trong doanh nghiệp xây
lắp có thể đợc phân loại dựa trên nhiều tiêu thức khác nhau nh, phân loại chi phí
theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí với khối lợng sản phẩm, công việc,
lao vụ. Phân loại chi phí dựa theo phơng pháp tập hợp chi phí cho đối tợng chịu
phí. Mỗi cách phân loại đêù phục vụ cho những yêu cầu quản lý nhất định. Nhng
chỉ có cách phân loại chi phí theo mục đích, công dụng của chi phí là thể hiện rõ
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
nhất đặc điểm của chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp. Theo tiêu thức
phân loại này chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp đợc chia thành các
khoản mục sau:
- Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp:
Bao gồm chi phí về các loại nguyên vật liệu chính, vật liệu phụ, nhiên liệu
sử dụng trực tiếp vào việc sản xuất , chế tạo sản phẩm.
- Chi phí nhân công trực tiếp:
Bao gồm các chi phí về lơng, phụ cấp phải trả.
- Chi phí sử dụng máy:
Là chi phí cho các máy thi công nhằm thực hiện khối lợng công tác xây lắp
bằng máy. Chi phí sử dụng máy thi công bao gồm chi phí thờng xuyên và chi phí
tạm thời.
- Chi phí chung:
Là chi phí dùng vào việc quản lý và phục vụ sản xuất chung tại bộ phận sản
xuất và các chi phí trực tiếp khác chi phí cho bộ máy quản lý tổ đội, các khoản
trích BHXH, BHYT, KPCĐ.
3- Giá thành sản phẩm và các loại giá thành sản phẩm xây lắp
3.1- Khái niệm giá thành sản phẩm xây lắp:
Quá trình sản xuất kinh doanh trong các ngành kinh doanh nói chung và
ngành xây lắp nói riêng đều nhất thiết phải có sự kết hợp của 3 yếu tố cơ bản đó
là; đối tợng lao động, t liệu lao động, sức lao động. Từ đó hình thành các khoản
chi phí tơng ứng, nh chi phí tiêu hao nguyên vất liệu, chi phí khấu hao, chi phí về
tiền lơng. Đây cũng là 3 yêu tố chi phí cơ bản cấu thành nên giá trị của sản phẩm
sáng tạo ra, từ đó đã hình thành nên chỉ tiêu Giá thành sản phẩm.
*- Giá thành sản phẩm xây lắp:
Là sự vận động của quá trình sản xuất trong doanh nghiệp bao gồm hai
mặt đối lập nhau nhng có liên quan mật thiết hữu cơ với nhau; một là các chi phí
mà doanh nghiệp đã chi ra, mặt khác là kết quả sản xuất thu đợc, những sản
phâm thu đợc, công việc, lao vụ nhất điịnh đã hoàn thành, phục vụ cho nhu cầu
tiêu dùng của xã hội cần tính đợc giá thành. Vậy giá thành sản phẩm là biểu hiện
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
bằng tiền các chi phí sản xuất tính cho một khối lợng sản phẩm nhất định đã
hoàn thành.
3.2- Đối tợng tính giá thành sản phẩm:
Xác định đối tợng tính giá thành là công việc đầu tiên trong công tác tính
giá thành sản phẩm. Trong doanh nghiệp sản xuất kinh doanh đối tợng tính giá
thành là kết quả sản xuất thu đợc, những sản phẩm, công việc, lao vụ nhất định
đã hoàn thành. Việc xác định đối tợng tính giá thành cũng phải căn cứ vào đặc
điểm, cơ cấu tố chức sản xuất, đặc điểm quy trình công nghệ, kỹ thuật sản xuất
sản phẩm. Nh vậy việc xác định đối tợng tính giá thành đúng và phù hợp với điều
kiện đặc điểm, doanh nghiệp giúp cho kế toán mở sổ kế toán, các băng tính giá
và giá thành sản phẩm theo đối tờng yêu cầu quản lý và kiểm tra tình hình thực
hiện kế hoạch giá thành sản phẩm có hiệu quả đáp ứng yêu cầu quản lý nội bộ
của doanh nghiệp.
3.3- Các loại giá thành:
*- Giá thành dự toán:
Do tính đặc thù của sản phẩm xây lắp là có giá trị lớn, thời gian thi công
lâu dài sản phẩm mang tính đơn chiếc nên mỗi công trình hạng mục công trình
đều có dự toán riêng. Giá thành dự toán là tổng số chi phí dự toán để hoàn thành
khối lợng xây lắp công trình.
*- Giá thành kế hoạch:
Giá thành kế hoạch công tác xây lắp là mục tiêu cơ bản trong việc phấn
đấu hạ giá thành công tác xây lắp của doanh nghiệp.
*- Giá thành thực tế:
Giá thành thực tế là chỉ tiêu kinh tế tổng hợp, phản ánh kết quả phấn đấu
của doanh nghiệp trong việu tổ chức và sử dụng giải pháp kinh tế kỹ thuật để
thực hiện sản xuất sản phẩm là cơ sở để xác định kết quả hoạt động sản xuất kinh
doanh của doanh nghiệp.
4- Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm:
Qua những phân tích về mối quan hệ giữ chi phí sản xuất và giá thành sản
phẩm cho thấy yêu cầu đặt ra của công tác quản lý là quản lý chi phí một cách
khoa học, chính xác là tiền đề cho việc tính giá thành sản phẩm một cách đúng
đắn.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm có phạm vi, giới hạn và nội
dung khác nhau. Nói đến chi phí sản xuất là nói tới chi phí trong một thời kỳ
nhất định, không cần xét tới chi phí đó dùng để sản xuất sản phẩm gì, đã hoàn
thành hay cha. Còn khi nói tới giá thành sản phẩm là nói tới lợng chi phí bỏ ra để
hoàn thành sản phẩm đó.
Đối với các doanh nghiệp xây lắp chi phí sản xuất đợc tập hợp theo từng
thời kỳ, còn giá thành sản phẩm xây lắp là chi phí sản xuất đợc tính cho từng
công trình, hạng mục công trình. Giá thành sản phẩm đợc tính toán dựa trên cơ
sở tập hợp chi phí sản xuất và khối lợng sản phẩm hoàn thành. Vì vậy kế toán tập
hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là hai mặt có mối quan hệ chặt
chẽ với nhau và là hai công việc liên tiếp nhau. Xét về bản chất thì chi phí sản
xuất và giá thành sản phẩm đều là các hao phí về lao động sống và lao động vật
hoá và các chi phí cần thiết khác mà doanh nghiệp phải bỏ ra trong quá trình sản
xuất.
Qua phân tích mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm cho
thấy. Một yêu cầu đặt ra cho công tác quản lý đó và việc quản lý chi phí một
cách khoa học, chính xác là tiền đề cho việc tính giá thành sản phẩm một cách
đúng đắn. Có nh vậy mới có thể phân tích, đánh giá tình hình thực hiện các định
mức chi phí và dự toán chi phí, tình hình sử dụng vật t, lao động, tiền vốn, tình
hình thực tế kế hoạch giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp để giúp các nhà
quản trị doanh nghiệp có những quyết định quản lý phù hợp.
5- Nhiệm vụ của hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản
phẩm
Để tổ chức tốt kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm, nhằm
đáp ứng nhu cầu quản lý chi phí sản xuất và tính giá thành ở doanh nghiệp, kế
toán cần thực hiện các bớc sau.
- Xác định đối tợng hạch toán chi phí sản xuất và đối tợng tính giá thành
sản phẩm.
- Tổ chức vận dụng các tài khoản kế toán để hạch toán chi phí.
- Tổ chức tập hợp đầy đủ kịp thời, chính xác toàn bộ chi phí phát sinh.
- Lập báo cáo chi phí sản xuất.
- Tổ chức kiểm kê đánh giá khối lợng sản phẩm dở dang.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
II- Phơng pháp hạch toán kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản
phẩm xây lắp:
1- Hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp:
*- Khái niệm.
Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp là chi phí của các vật liệu chính, vật liệu
phụ vật kiến trúc, giá trị thiết bị kèm theo cần thiết để tham gia cấu thành sản
phẩm xây lắp.
*- Tài khoản sử dụng:
- TK 621 Chi phí NVL
- Nội dung TK 621:
Tài khoản này dùng để phản ánh các chi phí nguyên vật liệu phát sinh thực
tế để sản xuất sản phẩm ở doanh nghiệp. Tài khoản này đợc mở chi tiết cho từng
công trình xây dựng.
Công thức phân bổ nh sau:
Chi phí vật liệu phân bổ Tiêu thức phân bổ Tỷ lệ ( hệ số )
Cho từng đối tợng của từng đối tợng phân bổ
Tổng chi phí vật liệu cần phân bổ
Hệ số phân bố
Tổng tiêu thức phân bổ
- Kết cấu TK 621:
Bên Nợ:
Giá trị nguyên vật liệu xuất dùng trực tiếp cho sản xuất sản phẩm.
Bên Có:
+ Kết chuyển chi phí nguyên vật liệu trực tiếp vào TK 154
+ Giá trị nguyên vật liệu xuất dùng không hết nhập lại kho
Tài khoản 621 cuối kỳ không có số d.
Tài khoản 621 đợc mở chi tiết cho từng đối tựơng tập hợp chi phí sản xuất
để phục vụ cho việc tính giá thành.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
1.1- Hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp
theo phơng pháp kê khai thờng xuyên.
sơ đồ hạch toán tổng hợp
chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
TK 151,152,331,111, TK 621 TK 154
(1) (2)
TK 152
(3)
Phơng pháp này có u điểm là tại bất cứ thời điểm nào kế toán cũng có thể
xác định số nguyên vật liệu còn tồn. Nhng có nhợc điểm là khi xuất nguyên vật
liệu phải lập chứng từ và theo dõi ghi sổ thờng xuyên vào mỗi lần xuất làm cho
khối lợng ghi chép tăng lên.
2- Hạch toán chi phí nhân công trực tiếp:
*- Khái niệm:
Chi phí nhân công trực tiếp là những khoản tiền phải trả cho nhân công
trực tiếp sản xuất sản phẩm, nh tiền lơng chính, lơng phụ và các khoản phụ cấp.
Ngoài ra chi phí nhân công trực tiếp còn bao gồm các khoản phải đóng trích theo
tiền lơng; nh Kinh phí công đoàn, Bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm y tế của công nhân
trực tiếp sản xuất.
*- Tài khoản sử dụng:
- Để theo dõi chi phí nhân công trục tiếp kế toán sử dụng
TK 622 chi phí nhân công trục tiếp.
- Tài khoản này dùng để tập hợp và kết chuyển số chi phí tiền công của
công nhân sản xuât trực tiếp vào tài khoản tập hợp chi phí sản xuất và tính giá
thành sản phẩm. Bao gồm cả tiền lơng, tiền công, tiền thởng, các khoản phụ cấp
và các khoản phải trả khác của công nhân sản xuất. Tài khoàn này đợc mở chi
tiết theo từng công trình, hạng mục công trình. Không hạch toán vào tài khoản
này khoản trích KPCĐ, BHXH, BHYT tính trên quỹ lơng công nhân trực tiếp sản
xuất.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
- Kết cấu tài khoản 622:
Bên Nợ: Chi phí nhân công trực tiếp phát sinh trong kỳ.
Bên Có: Số kết chuyển (hoặc phân bổ) chi phí nhân công trực tiếp vào
TK 154 chi phí SXKD dở dang hoặc vào bên nợ TK 631 giá thành sản xuất.
TK 622 cuối kỳ không có số d.
3- Hạch toán chi phí sử dụng máy thi công:
*- Khái niệm:
Chi phí sử dụng máy thi công là chi phí cho các máy thi công nhằm thực
hiện khối lợng công việc xây lắp bằng máy. Chi phí sử dụng máy thi công bao
gồm chi phí thờng xuyên và chi phí tạm thời.
*- Tài khoản sử dụng.
- Để tập hợp và phân bổ chi phí sử dụng máy thi công, kế toán sử dụng tài
khoản 623 chi phí sử dụng máy thi công. Tài khoản 623 dùng để tập hợp và
phân bổ chi phí sử dụng máy thi công phục vụ trực tiếp cho hoạt động xây dựng
công trình.
- Không hạch toán vào tài khoản 623 các khoản trích về KPCĐ, BHXH,
BHYT, tính trên lơng phải trả công nhân sử dụng máy.
- Tài khoản 623 này có 6 tài khoản cấp 2.
+ TK 6231: chi phí nhân công
+ TK 6232: chi phí vật liệu
+ TK 6233: chi phí dụng cụ sản xuất.
+ TK 6234: chi phí khấu hao máy thi công
+ TK 6237: chi phí dịch vụ mua ngoài
+ TK 6238: chi phí khác bằng tiền
- Kết cấu tài khoản 623:
Bên Nợ: Tập hợp chi phí sử dụng máy phát sinh.
Bên Có: Kết chuyển phân bổ chi phí sử dụng máy
Tài khoản 623 không có số d cuối kỳ.
4- Hạch toán chi phí sản xuất chung:
*- Khái niệm:
Chi phí sản xuất chung là chi phí gián tiếp cho từng phân xởng, tổ đội sản
xuất kinh doanh thuộc doanh nghiệp.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
*- Nội dung chi phí: Gồm nhiều loại chi phí nhân công sản xuất chung,
chi phí vật liệu, công cụ, dụng cụ dùng cho phân xởng, chi phí khấu hao TSCĐ
của phân xởng, tổ đội, chi phí dịch vụ nh điện, nớc và chi phí bằng tiền khác.
*- Tài khoản sử dụng: TK 627
Để tập hợp và phân bổ chi phí sản xuất chung kế toán sử dụng TK 627
Chi phí sản xuất chung tài khoản này dùng đẻ phản ánh chi phí sản xuất của
đội, công trờng xây dựng gồm; lơng nhân viên quản lý đội, tổ xây dựng, các
khoản trích KPCĐ, BHXH, BHYT tính theo tỷ lệ quy định trên tiền lơng phải trả
công nhân trực tiếp và nhân viên quản lý, khấu hao TSCĐ dùng chung cho hoạt
động của đội và những chi phí khác có liên quan đến hoạt động sản xuất.
- Kết cấu tài khoản 627:
Bên Nợ: Tập hợp chi phí sản xuất chung phát sinh tronh kỳ.
Bên Có: - Các khoản giảm chi phí sản xuất chung.
- Kết chuyển chi phí sản xuất chung hoặc phân bổ chi phí
cho các đối tợng chịu chi phí.
Tài khoản 627 cuối kỳ không có số d.
Tài khoản 627 có 6 tài khoản cấp 2.
TK 6271- Chi phí nhân viên phân xởng.
TK 6272 - Chi phí vật liệu
TK 6273 - Chi phí dụng cụ sản xuất.
TK 6274 - Chi phí khấu hao TSCĐ
TK 6277 - Chi phí dịch vụ mua ngoài
TK6278 - Chi phí khác bằng tiền
Sơ đồ hạch toán tổng hợp chi phí sản xuất chung
TK 334, 338 TK 627 TK 154
(1)
TK 152,153
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
(1)
TK 142,335
(1)
TK 214 (2)
(1)
TK 111,112
(1)
Chú thích:
(1) Nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ, tiền lơng, chi phí khấu hao tài sản cố
định, chi phí bằng tiền khác dùng cho quản lý phân xởng, chi phí trả trớc, phải
trả tính vào chi phí sản xuất chung.
(2) Cuối kỳ phân bổ và kết chuyển chi phí vào TK 154
- Chi phí sản xuất chung đợc hạch toán trực tiếp cho giá thành sản phẩm,
không phân bổ nếu trong đơn vị sản xuất chỉ làm một loại sản phẩm, một loại
dịch vụ. Nhng trong một đơn vị sản xuất cùng một lúc tạo ra nhiều loại sản phẩm
thực hiện nhiều loại dịch vụ thì ghi bút toán kết chuyển phải phân bổ chi phí
bằng phơng pháp gián tiếp theo tiêu thức lạ chọn.
- Chi phí sản xuất chung khi phát sinh sẽ tập hợp theo từng khoản chi phí,
đến cuối kỳ hoặc khi cần báo cáo thì tiến hành phân bổ chi phí cho các đối tợng
liên quan theo tiêu thức đã lựa chọn phù hợp.
5- Tổng hợp chi phí sản xuất và tính giá thành dở dang.
5.1- Tổng hợp chi phí sản xuất
*- Căn cứ vào đối tợng hạch toàn chi phí và phơng pháp hạch toán chi phí
để xác định kết quả tuơng ứng, cuối kỳ kế toán kết chuyển chi phí nguyên vật
liệu trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp , chi phí sử dụng máy thi công, chi phí
sản xuất chung cho công trình.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Tài khoản 154 đợc dùng để hạch toán chi phí sản xuất kinh doanh phục vụ
cho việc tính giá thành sản phẩm xây lắp, áp dụng theo phơng pháp kê khai thờng
xuyên.
Tài khoản 154 có 4 tài khoản cấp 2.
TK1541 xây lắp
TK1542 sản phẩm khác
TK1543 dịch vụ
TK1544 chi phí bảo hành xây lắp
Kết cấu:
Bên Nợ: Kết chuyển chi phí sản xuất phát sinh trong kỳ
Giá trị vật liệu thuê ngoài chế biến và các chi phí thuê.
Bên Có: Giá thành thực tế sản phẩm sản xuất hoàn thành trong kỳ
Giá trị phế liệu thuê ngoài thu hồi nếu có.
Các khoản giảm trừ.
Giá trị vật liệu thuê ngoài chế biến hoàn thành.
Số d Nợ: Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang.
Chi phí thuê ngoài chế biến cha hoàn thành.
* Trình tự hạch toán
Nợ TK 154 chi phí sản xuất kinh doanh dở dang.
Có TK 621 chi phí nguyên vật liệu trực tiếp.
Có TK 622 chi phí nhân công trực tiếp.
Có TK 623 chi phí sử dụng máy thi công.
Có TK 627 chi phí sản xuất chung.
Nếu có thiệt hại trong sản xuất thì ghi giảm chi phí.
Nợ TK 138 phải thu khác.
Nợ TK 334 phải trả công nhân viên.
Nợ TK 821 chi phí bất thờng.
Nợ TK 131 phải thu khách hàng.
Có TK 154 chi phí sản xuất kinh doanh dở dang.
Hạch toán chi phí và giá thành sản phẩm hoàn thành theo phơng pháp kê
khai thờng xuyên đợc thực hiện trên tài khoản 154 chi phí sản xuất kinh doanh
dở dang.
5.2- Tính giá sản phẩm dở dang:
Muốn xác định đợc sản phẩm dở dang trong xây lắp, ta phải thực hiện
bằng phơng pháp kiểm kê (hàng tháng), nó phụ thuộc vào khối lợng xây lắp hoàn
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét